Vous êtes ici  ›Home› Dossiers

SNELHEIDSBEPERKINGEN : OOK EEN KWESTIE VAN GELOOFWAARDIGHEID

Net zoals onaangepaste snelheden bestaat er ook zoiets als onaangepaste snelheidsbeperkingen. Dat veel automobilisten sneller rijden dan de ingestelde snelheidsbeperking op een bepaalde weg(lengte), kan een indicatie zijn dat deze limiet niet strookt met de ontwerpsnelheid en inrichting van de weg, en intuïtief dus niet als correct wordt ervaren. Of zouden de meeste automobilisten snelheidsduivels zijn, wat sommigen wel eens willen gezegd hebben? Wij gaan er alleszins van uit dat heel wat mensen een gezonde portie 'redelijkheid' aan de dag leggen achter het stuur.

Iedereen kent plaatsen waar een lager snelheidsregime is ingesteld dan wat de weginrichting en omgeving suggereren. De toegelaten snelheid wordt er als traag ervaren en stemt niet overeen met het comfort en zekerheidsgevoel van de weggebruiker. Ook het omgekeerde bestaat: in landelijk gebied komt het voor dat een bochtige smalle weg waar 90km/u mag, uitkomt op een kaarsrechte bredere weg waar slechts 70 km/u of zelfs 50km/u is opgelegd.

De foto's geven alleszins aan dat de weg niet is aangepast aan het ingestelde snelheidsregime. Wekt het dan verbazing dat sommige snelheidsverlagende maatregelen de weggebruiker de indruk geven dat zij berusten op willekeur? Bovendien lijkt het tegenwoordig 'in' om het verkeer vooral te vertragen, zonder rekening te houden met het wegbeeld. Staat men er nog bij stil of het ingestelde snelheidsregime op een bepaalde weg inderdaad een ongevalrisico inhoudt, alvorens hem in vraag te stellen? Het zou niet de eerste keer zijn dat een zwaar verkeersongeval, ergens gebeurd ten gevolge van een rijsnelheid ver boven de toegestane limiet, aangewend wordt als argument om maar meteen een lagere snelheidsbeperking op te leggen

Zolang niet aangetoond is dat een 90km/u-snelheidsregime van een bepaalde weg een belangrijke ongevalfactor is, komt een verlaging tot 70km/u vrij ongeloofwaardig over, zeker als effectief gereden snelheid de 90km/u benadert. Indien men toch overgaat tot een lager snelheidsregime, dan hoeft het niet te verbazen dat dit weinig begrip zal kennen indien men op zo'n weg (méér) snelheidscontroles wil voeren, daarbij tolerantiedrempels wil verlagen — '70 per uur, en geen kilometer méér...' — én als kers op de taart fikse(re) boetes uitschrijft voor snelheidsovertreders.
Weg zonder bebouwing, ontwerpsnelheid 70, toegelaten snelheid 50.

Gepaste en ongepaste snelheid: waar ligt de grens?

Er bestaat een eenvoudig recept om na te gaan of een snelheidslimiet overeenstemt met de weg en zijn omgeving: de V85 regel. Dat is de snelheid die door 85% van de automobilisten niet wordt overschreden op een weg met vlot verkeer in normale weersomstandigheden. Deze regel weerspiegelt de snelheid die een ruime meerderheid van automobilisten als redelijk en veilig beschouwt in ideale omstandigheden. Voor zover de infrastructuur geen zichtbare of verborgen gevaren oplevert, komt een snelheidsregime gebaseerd op de 85 percentiel snelheid (V85) een vlotte en veilige verkeersstroom ten goede. Het verhoogt immers de kans op uniformiteit in de gereden snelheden op die weg: automobilisten zullen minder geneigd zijn om te bumperkleven, in te halen of van rijstrook te veranderen, waardoor de kans op kopstaart en kop-kop aanrijdingen vermindert. Door deze regel in te stellen kan het handhavingsbeleid zich richten op de snelheidsfanaten.

Snelheidsbeperkingen die in de buurt liggen van wat de V85 regel aangeeft, worden ook makkelijker aanvaard. Ze weerspiegelen het snelheidsgedrag van de meerderheid, én geven een duidelijk signaal aan onverbeterlijke hardrijders van wat algemeen als een redelijke en veilige snelheid wordt beschouwd. Tevens vermindert de publieke weerstand, tengevolge van onredelijke verkeersregels, tegenover een politioneel handhavingsbeleid.

V85? Ja maar...


Uiteraard kan de V85 regel niet altijd en overal worden toegepast: soms kan het uitmonden in hogere rijsnelheden dan verantwoord is. Denk maar aan gewestwegen zonder vrijliggend fietspad of die een dorpskom doorsnijden: de weg zelf leent zich perfect tot 90km/u, maar de dichte bebouwing erlangs laat dit niet toe, gezien de talrijke oversteekbewegingen. Dergelijke zichtbare veiligheidsrisico's maken de instelling van een 70km of 50km-regime vanzelfsprekend.

Gewestweg door bebouwde kom, ontwerpsnelheid 90, onaan-gepaste weginrichting. Geen expliciete snelheidsaanduiding.

Het volstaat echter niet om enkel maar een 70 of 50km-bord te plaatsen, en de infrastructuur verder ongemoeid te laten. Menig weggebruiker houdt in de praktijk gewoon de snelheid aan van de verkeersstroom, en die kan al eens hoger liggen dan wettelijk toegelaten. Of hij houdt het verkeer rondom zich in het oog, waardoor het snelheidsbord langs de weg wel eens aan zijn aandacht ontsnapt (laat dit geen excuus zijn om sneller te rijden, wel een feit waar rekening mee kan gehouden worden). Tal van situaties rechtvaardigen een weginrichting die meteen duidelijk maakt wat van de weggebruiker verwacht wordt. Met een leesbare weginrichting kan een snelheidsbeleid op begrip rekenen en wordt het daaraan gekoppelde handhavingsbeleid geloofwaardig.

Om te voorkomen dat het snelheidsbeleid wordt overgelaten aan de willekeur van diverse (lokale) wegbeheerders, is een uniforme en systematische doorlichting van het ganse wegennet op (boven-) gewestelijk niveau essentieel. Een categorisering van het wegennet is de eerste stap, waarbij aan elke weg een snelheidsregime wordt toegekend (50-90-120km/u is de regel, 30-70km/u de uitzondering). De instelling van snelheidsregimes moet echter ook situatiegebonden zijn en in samenspraak gebeuren met de lokale wegbeheerders, aangezien zij beter dan wie ook de plaatselijke kenmerken en problemen van het wegennet op hun grondgebied kennen. Verder moeten afwijkingen mogelijk blijven, bv. de instelling van een gedifferentieerd snelheidsregime per weg of indien de toepassing van de V85-regel een snelheid aangeeft die een ander dan het gekozen snelheidsregime benadert. Zoniet moet de weg en zijn omgeving worden (her)aangelegd, zodat het wegbeeld overeenkomt met de gewenste snelheid.

Met de doorlichting en (her-)aanleg van wegen wordt het best begonnen op plaatsen met hoge ongevallenconcentratie. De recente beslissing van de Vlaamse regering om dergelijke 'zwarte' punten en zones op gewestwegen te inventariseren en versneld aan te pakken, is alvast een stap in de goede richting, voor zover een onderzoek naar de overeenstemming tussen wegbeeld en snelheidsregime én de toepassing van de V85-regel hiervan deel uitmaken. Vervolgens dient werk gemaakt van de doorlichting van provincie- en gemeentewegen.

Twitter

[PERSBERICHT] CO2-taks: “Inzetten op alternatieven, niet op hogere taksen” https://t.co/KxpsUKyMkg]


Lire

Nu het eerste semester van het jaar 2018 is afgesloten, kan de markt van nieuwe auto’s zich verheugen op een toenam… https://t.co/Tx5y7it9eb


Lire


RT @LucBontemps4: Pollution: la taxe C02 en question 06/07/18 https://t.co/2Qq1w6lx4I via @Canal_Z


Lire

[COMMUNIQUE DE PRESSE] Taxe sur le CO2 : Promouvoir les alternatives plutôt que d’augmenter les taxes https://t.co/KoOkGTAwV3]


Lire